Αποκαλυπτική είναι η νέα έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας με τίτλο «GREECE: FREEDOM OF ASSEMBLY AT RISK AND UNLAWFUL USE OF FORCE IN THE ERA OF COVID-19» (ΕΛΛΑΔΑ: Η ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΑΘΡΟΙΣΗΣ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ ΚΑΙ ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΧΡΗΣΗ ΒΙΑΣ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ COVID-19) για τα περιστατικά βίας και κατάχρησης εξουσίας στην Ελλάδα με πρόσχημα την πανδημία κορωνοϊού. 

«Εκτεταμένα, μακροχρόνια προβλήματα επιλήψιμης συμπεριφοράς της αστυνομίας εξακολούθησαν να καταγγέλλονται κατά τη διάρκεια της πανδημίας, ωστόσο συνδυάστηκαν και με άλλες μορφές κρατικής αυθαιρεσίας και κατάχρησης εξουσίας που εσφαλμένα οι ελληνικές Αρχές επιχείρησαν να δικαιολογήσουν στο όνομα προστασίας της δημόσιας υγείας. Ελαττωματική νομοθεσία και προβληματικές πρακτικές είχαν τρομακτικές επιπτώσεις στα δικαιώματα στην ελευθερία της έκφρασης και την ειρηνική συνάθροιση» αναφέρεται μεταξύ άλλων χαρακτηριστικά. 

H έκθεση αναφέρεται, μεταξύ άλλων, στην αθέμιτη χρήση ισχύος στην αστυνόμευση διαδηλώσεων, τις αυθαίρετες συλλήψεις και η ποινικοποίηση ειρηνικών διαδηλωτών/ριών, υπερασπιστών/ριών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μελών πολιτικών κομμάτων, τηνεπιβολή αδικαιολόγητων και υπέρογκων προστίμων. 

Μεταξύ 17ης Νοεμβρίου του 2020 και της 31ης Μαΐου του 2021, η Διεθνής Αμνηστία μίλησε με δεκάδες άτομα, δικηγόρους, μέλη πολιτικών κομμάτων, ακτιβιστές, διαδηλωτές που περιέγραψαν το πώς υποβλήθηκαν ή και έγιναν μάρτυρες μη απαραίτητης και εκτεταμένης βίας ή άλλων αυθαίρετων πρακτικών κατά τη διάρκεια ή μετά από διαδηλώσεις ή αυθαιρετώς συνελήφθησαν και τους ασκήθηκε δίωξη για φερόμενη παραβίαση υγειονομικών μέτρων. Στο πλαίσιο της έκθεσης αξιολογήθηκαν εικόνες, βίντεο και ιατρικά πιστοποιητικά που μαρτυρούσαν υπερβολική βία. 

Άτομα που μίλησαν στη Διεθνή Αμνηστία, από μια σειρά από διαμαρτυρίες, περιέγραψαν το πώς η αστυνομία προσέφυγε, χωρίς να χρειάζεται, στη χρήση κανονιών νερού και χημικών εναντίον ειρηνικών διαδηλωτών/ριών. Κάποια είπαν ότι η αστυνομία τούς χτύπησε στο κεφάλι με κλομπ και χρησιμοποίησε χειροβομβίδες κρότου-λάμψης με τρόπο που θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρό τραυματισμό, συμπεριλαμβανομένων προβλημάτων ακοής.

Υπήρξαν σοβαρές καταγγελίες για βασανιστήρια ή άλλη κακομεταχείριση κατά την κράτηση από την αστυνομία, με ισχυρισμούς πως άτομα υποβλήθηκαν σε μεταχείριση η οποία μπορεί να συνιστά βασανιστήριο ή άλλη κακομεταχείριση 

«Οι επιζήμιες για τα ανθρώπινα δικαιώματα τροποποιήσεις στη νομοθεσία το προηγούμενο έτος, οι καθολικές απαγορεύσεις, η διάλυση των ειρηνικών συναθροίσεων που εξετάστηκαν από τη Διεθνή Αμνηστία και η αναφερθείσα χρήση μη απαραίτητης και υπερβολικής βίας σκιαγραφούν μια ανησυχητική εικόνα για την κατάσταση του δικαιώματος στην ελευθερία της ειρηνικής συνάθροισης στην Ελλάδα» συνοψίζει στα συμπεράσματά της η έκθεση, προσθέτοντας πως: 

«Η πανδημία COVID-19 θα πρέπει να θεωρηθεί πρωτίστως και κυρίως ως μια κρίση δημόσιας υγείας που χρειάζεται να αντιμετωπιστεί μέσω στοιχειοθετημένων μέτρων δημόσιας υγείας, τα οποία να βασίζονται στον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.» Επιπλέον, συστήνεται στις ελληνικές αρχές «να σταματήσουν να χαρακτηρίζουν τις πράξεις παράνομης χρήσης βίας ως “μεμονωμένες” και να αναγνωρίσουν τη συστημική φύση του φαινομένου.»